บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน ที่เล่าขานจากรุ่นสู่รุ่น

ข้าวสารทลาวหรือข้าวประดับดิน บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน ที่สืบทอดกันมาอย่างยาวนาน โดยจะจัดขึ้นในทุกๆปี หรือเรียกกันว่าการทำบุญเดือน 10 จัดขึ้นในวันที่ขึ้น 15 ค่ำเดือน 10 ของทุกๆปี เป็นประเพณีวัฒนธรรมที่มีเอกลักษณ์เฉพาะกลุ่มคนอีสาน ซึ่งมีหลากหลายทางวัฒนธรรม เช่น ส่วย ลาว และเขมร ( สารทเขมรจะจัดขึ้นข้างแรม 14 ค่ำเดือน 10 ของทุกๆปี ) แต่สารทส่วยและสารทลาวจะจัดขึ้นในวันเดียวกัน และจะมีการกวนกระยาสารทและจัดหาผลไม้ ห่อขนม ข้าวต้มมัด เพื่อประกอบพิธีบุญตามประเพณีอีสาน อีกทั้งยังใช้เป็นของฝากให้กับญาติผู้ใหญ่ในครอบครัว เป็นประเพณีที่จัดขึ้นเพื่อให้ครอบครัวได้มีการรวมตัวพบปะสังสรรค์กัน งานบุญประเพณีนี้ได้รับอิทธิพลมาจากศาสนาพราหมณ์ และยังเป็นการทำบุญรำลึกถึงบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว เป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อบรรพชนผู้ที่ล่วงลับไปแล้วอีกด้วย บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน เดือนสิบโดยในส่วนใหญ่แล้วจะตรงกับเดือนกันยายนของทุกปี

“สารทลาววันรวมญาติครั้งใหญ่ประจำปี 15 ค่ำเดือน 10”

ศาสานพุทธเชื่อกันว่า ทำดีจะได้ไปเกิดอยู่บนสรวงสวรรค์ หากทำชั่วจะตกนรกหมกไหม้และกลายเป็นเปรตขอส่วนบุญ บรรพบุรุษปู่ ย่า ตา ยาย และญาติพี่น้องที่ล่วงลับไปแล้ว หากทำความดีไว้เมื่อครั้งยังมีชีวิตอยู่ จะได้ไปเกิดบนสรวงสวรรค์ แต่หากทำความชั่วจะตกนรกกลายเป็นเปรต  ต้องสร่างสมผลบุญที่ลูกหลานทำบุญอุทิศกุศลไปให้เพื่อจะได้ไปเกิดในภพภูมิที่ดีต่อไป ดังนั้น จึงถือเราวันนี้เป็นการทำบุญอุทิศส่วนกุศลไปให้ญาติ โดยบางคนอาจจะไปทำบุญถวายสังฆทาน ชักบังสกุลเพื่ออุทิศส่วนกุศลให้บรรพบุรุษหรือเจ้ากรรมนายเวร และเชื่อว่าการทำบุญนี้จะได้หมดทุกข์ หมดโศกและเจริญยิ่งๆขึ้นไปในภายภาคหน้าต่อไป หากทำบุญในวันนี้ไปให้ญาติจะได้รับส่วนบุญได้เต็มที่ เพราะถือว่าเป็นวันที่นรกเปิดเพื่อให้บรรพบุรุษมารับผลบุญได้ โดย 1 ปีจะมีแค่วันเดียว

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน

พิธีกรรมนี้ยังถือว่าเป็นการทำบุญตอบแทนหรือเป็นการขอบคุณสิ่งศักดิ์สิทธิ์ และพระแม่โพสพ ผีไร่ ผีนา ที่ช่วยปกปักรักษาผลผลิตทางการเกษตรให้เจริญงอกงาม และได้ผลผลิตที่ดียิ่งๆขึ้นไปในทุกๆปี การทำบุญในวันสารทเดือนสิบถือเป็นการทำบุญครั้งใหญ่เลยก็ว่าได้เพราะถือเป็นการรวมญาติแห่งปี หรือการไปมาหาสู่กันในครอบครัว ยิ่งครอบครัวใหญ่มากก็จะมีคนให้ของฝากเยอะมากตามไปด้วย เเละยังเป็นการแสดงความกตัญญูต่อบุพการีและผู้มีพระคุณที่ล่วงลับไปแล้วด้วย การทำบุญนิยมไปทำบุญ ที่วัดบ้านเกิดฝั่งบิดา โดยปีต่อมาจะสลับไปทำบุญที่วัดฝั่งมารดา ทำแบบนี้ไปเรื่อยๆ ทำให้ผู้ที่ไปประกอบอาชีพที่ห่างจากดินแดนบ้านเกิดของตัวเองได้มีโอกาสได้กลับมาบ้านพบปะสังสรรค์และรู้จักวงศาคณาญาติเพิ่มขึ้นในแต่ละปี

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน

โดยพิธีกรรมนั้นก่อนวันงานหนึ่งวันชาวบ้านจะทำการกวนข้าวกระยาสารทหรือ ห่อข้าวต้มมัด ขนมเทียม ขนมอื่นๆ และจัดเตรียมผลไม้ต่างๆ เพื่อใช้ในวันงาน แล้วแต่ที่หาได้ในแต่ละท้องที่

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน
ห่อข้าวต้ม

โดยวันงานจะมีการทำข้าวปลาอาหาร และขนมที่เตรียมไว้ เพื่อไปตักบาตรที่วัดในตอนเช้า และเป็นการเข้าวัดฟังธรรม รักษาอุโบสถศีล และนำข้าวกระยาสารท หรือขนมอื่นไปฝากซึ่งกัน หลังจากทำพิธีที่วัดเสร็จบางครัวเรือนก็จะเตรียมข้าวปลาอาหาร ขนม เหล้า ยา ปลาปิ้ง ไปเลี้ยงผีไร่ ผีนา หรือ พระแม่โพสพ ณ ที่นาตัวเอง

เส้นไหว้

เพื่อเป็นการบูชาและบอกกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ให้ช่วยปกปักรักษาท้องไร่ท้องและดูแลผลผลิตทางการเกษตรให้มีความอุดมสมบูรณ์ โดยบางที่จะมีสถานที่ในการบูชาไว้อยู่แล้ว คนอีสานเรียกว่า “ตาแฮก”เป็นสถานที่อาศัยของผีไร่ ผีนา

ฝากติดตามบทความดีๆของทีมงานอีสานเดลี่หรือหากมีข้อสงสัยสามารถแลกเปลี่ยนแสดงความคิดเห็นกับเราได้ทางคอมเมนต์ด้านล่างได้เลย

Tags: 15ค่ำ เดือน 10, ข้าวสารท, ข้าวสารทลาว, ข้าวสารทส่วย, ครอบครัว, งานบุญ, ชักบังสกุล, ถวายสังฆทาน, บรรพบุรุษ, บุญเดือนสิบ, ประเพณี, ผีนา, ผีไร่, พระแม่โพสพ, ฟังธรรม, รักษาศีล, วันรวมญาติ, สังสรรค์, สิ่งศักดิ์สิทธิ์, อุทิศส่วนกุศล

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน ที่เล่าขานจากรุ่นสู่รุ่น

ข้าวสารทลาวหรือข้าวประดับดิน บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน ที่สืบทอดกันมาอย่างยาวนาน โดยจะจัดขึ้นในทุกๆปี หรือเรียกกันว่าการทำบุญเดือน 10 จัดขึ้นในวันที่ขึ้น 15 ค่ำเดือน 10 ของทุกๆปี เป็นประเพณีวัฒนธรรมที่มีเอกลักษณ์เฉพาะกลุ่มคนอีสาน ซึ่งมีหลากหลายทางวัฒนธรรม เช่น ส่วย ลาว และเขมร ( สารทเขมรจะจัดขึ้นข้างแรม 14 ค่ำเดือน 10 ของทุกๆปี ) แต่สารทส่วยและสารทลาวจะจัดขึ้นในวันเดียวกัน และจะมีการกวนกระยาสารทและจัดหาผลไม้ ห่อขนม ข้าวต้มมัด เพื่อประกอบพิธีบุญตามประเพณีอีสาน อีกทั้งยังใช้เป็นของฝากให้กับญาติผู้ใหญ่ในครอบครัว เป็นประเพณีที่จัดขึ้นเพื่อให้ครอบครัวได้มีการรวมตัวพบปะสังสรรค์กัน งานบุญประเพณีนี้ได้รับอิทธิพลมาจากศาสนาพราหมณ์ และยังเป็นการทำบุญรำลึกถึงบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว เป็นการแสดงความกตัญญูกตเวทีต่อบรรพชนผู้ที่ล่วงลับไปแล้วอีกด้วย บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน เดือนสิบโดยในส่วนใหญ่แล้วจะตรงกับเดือนกันยายนของทุกปี

“สารทลาววันรวมญาติครั้งใหญ่ประจำปี 15 ค่ำเดือน 10”

ศาสานพุทธเชื่อกันว่า ทำดีจะได้ไปเกิดอยู่บนสรวงสวรรค์ หากทำชั่วจะตกนรกหมกไหม้และกลายเป็นเปรตขอส่วนบุญ บรรพบุรุษปู่ ย่า ตา ยาย และญาติพี่น้องที่ล่วงลับไปแล้ว หากทำความดีไว้เมื่อครั้งยังมีชีวิตอยู่ จะได้ไปเกิดบนสรวงสวรรค์ แต่หากทำความชั่วจะตกนรกกลายเป็นเปรต  ต้องสร่างสมผลบุญที่ลูกหลานทำบุญอุทิศกุศลไปให้เพื่อจะได้ไปเกิดในภพภูมิที่ดีต่อไป ดังนั้น จึงถือเราวันนี้เป็นการทำบุญอุทิศส่วนกุศลไปให้ญาติ โดยบางคนอาจจะไปทำบุญถวายสังฆทาน ชักบังสกุลเพื่ออุทิศส่วนกุศลให้บรรพบุรุษหรือเจ้ากรรมนายเวร และเชื่อว่าการทำบุญนี้จะได้หมดทุกข์ หมดโศกและเจริญยิ่งๆขึ้นไปในภายภาคหน้าต่อไป หากทำบุญในวันนี้ไปให้ญาติจะได้รับส่วนบุญได้เต็มที่ เพราะถือว่าเป็นวันที่นรกเปิดเพื่อให้บรรพบุรุษมารับผลบุญได้ โดย 1 ปีจะมีแค่วันเดียว

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน

พิธีกรรมนี้ยังถือว่าเป็นการทำบุญตอบแทนหรือเป็นการขอบคุณสิ่งศักดิ์สิทธิ์ และพระแม่โพสพ ผีไร่ ผีนา ที่ช่วยปกปักรักษาผลผลิตทางการเกษตรให้เจริญงอกงาม และได้ผลผลิตที่ดียิ่งๆขึ้นไปในทุกๆปี การทำบุญในวันสารทเดือนสิบถือเป็นการทำบุญครั้งใหญ่เลยก็ว่าได้เพราะถือเป็นการรวมญาติแห่งปี หรือการไปมาหาสู่กันในครอบครัว ยิ่งครอบครัวใหญ่มากก็จะมีคนให้ของฝากเยอะมากตามไปด้วย เเละยังเป็นการแสดงความกตัญญูต่อบุพการีและผู้มีพระคุณที่ล่วงลับไปแล้วด้วย การทำบุญนิยมไปทำบุญ ที่วัดบ้านเกิดฝั่งบิดา โดยปีต่อมาจะสลับไปทำบุญที่วัดฝั่งมารดา ทำแบบนี้ไปเรื่อยๆ ทำให้ผู้ที่ไปประกอบอาชีพที่ห่างจากดินแดนบ้านเกิดของตัวเองได้มีโอกาสได้กลับมาบ้านพบปะสังสรรค์และรู้จักวงศาคณาญาติเพิ่มขึ้นในแต่ละปี

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน

โดยพิธีกรรมนั้นก่อนวันงานหนึ่งวันชาวบ้านจะทำการกวนข้าวกระยาสารทหรือ ห่อข้าวต้มมัด ขนมเทียม ขนมอื่นๆ และจัดเตรียมผลไม้ต่างๆ เพื่อใช้ในวันงาน แล้วแต่ที่หาได้ในแต่ละท้องที่

บุญข้าวสาก ประเพณีอีสาน
ห่อข้าวต้ม

โดยวันงานจะมีการทำข้าวปลาอาหาร และขนมที่เตรียมไว้ เพื่อไปตักบาตรที่วัดในตอนเช้า และเป็นการเข้าวัดฟังธรรม รักษาอุโบสถศีล และนำข้าวกระยาสารท หรือขนมอื่นไปฝากซึ่งกัน หลังจากทำพิธีที่วัดเสร็จบางครัวเรือนก็จะเตรียมข้าวปลาอาหาร ขนม เหล้า ยา ปลาปิ้ง ไปเลี้ยงผีไร่ ผีนา หรือ พระแม่โพสพ ณ ที่นาตัวเอง

เส้นไหว้

เพื่อเป็นการบูชาและบอกกล่าวสิ่งศักดิ์สิทธิ์ให้ช่วยปกปักรักษาท้องไร่ท้องและดูแลผลผลิตทางการเกษตรให้มีความอุดมสมบูรณ์ โดยบางที่จะมีสถานที่ในการบูชาไว้อยู่แล้ว คนอีสานเรียกว่า “ตาแฮก”เป็นสถานที่อาศัยของผีไร่ ผีนา

ฝากติดตามบทความดีๆของทีมงานอีสานเดลี่หรือหากมีข้อสงสัยสามารถแลกเปลี่ยนแสดงความคิดเห็นกับเราได้ทางคอมเมนต์ด้านล่างได้เลย

บทความที่เกี่ยวข้อง

Tags: 15ค่ำ เดือน 10, ข้าวสารท, ข้าวสารทลาว, ข้าวสารทส่วย, ครอบครัว, งานบุญ, ชักบังสกุล, ถวายสังฆทาน, บรรพบุรุษ, บุญเดือนสิบ, ประเพณี, ผีนา, ผีไร่, พระแม่โพสพ, ฟังธรรม, รักษาศีล, วันรวมญาติ, สังสรรค์, สิ่งศักดิ์สิทธิ์, อุทิศส่วนกุศล